Civitas Eterna
Kurucusunun bozamadığı kurumlar üzerine bir kitap, ve yazarın en önemli saydığı bölümlerinde, kodun asla tutamayacakları üzerine.
İlk cümlesi kötü bir haberdir. Ne kadar iyi bir iktisatçı olursanız olun; bir hukukçu, bir siyasetçi, bir kanaat önderi, bir din adamı, bir seçilmiş, ve insanlığı kurtaracak hangi sistemi bulursanız bulun, mükemmele yakın bir sistem inşa etmenin hiçbir anlamı yok; çünkü insanoğlu, yaramaz bir çocuk gibi, elindekini eninde sonunda kıracak. Tarihin figürleri yazdığınız kitabı alacak, fikir kendilerininmiş gibi bayrağınızı taşıyacak ve istedikleri güce eriştiklerinde asıl benlikleri ortaya çıkacak.
Kitap bu örüntüye karşı yazılmıştır ve örüntüyü başkasının suçu gibi göstermez. Teşhisi, insanların kötü olduğu değil; sözlerimizi taşıyan teknolojinin üç bin yıldır değişmediğidir, yazı, mühür, imza, tanık, ceza tehdidi; hepsi aynı zayıf halkaya bağlı: birinin, kural kendisine döndüğünde bile kurala uymayı seçmesi gerekiyor.
Devamı, o seçimi ortadan kaldırma denemesidir: anayasası kendi kendine çalışan, hazinesi aşılamayan, mahkemesi hükmü ve infazı tek edimde birleştiren ve kurucusu, asıl mesele budur, kapıları açıldığı gün dışarıda kilitlenen bir devlet.
Ve sonra, yazarın en önemli saydığı bölümlerde, bütün bunların ulaşamadığının dürüst dökümü. Kod kişiyi bilmez: anahtar çifti bir insan değildir; kurtarma, miras ve vesayet güvenilen insanlar ister. Kod merhameti bilmez: kusursuz infaz kusursuz adaletsizlik olabilir, bu yüzden mekanizmalara bilerek insan vanaları konmuştur. Kod meşruiyet üretemez: kimsenin inanmadığı kusursuz sistem hiçbir şeyi yönetmez. Ve kod isteği yaratamaz, adalet arzusu mekanizmanın girdisidir, çıktısı değil.
Kod insanlığı kurtarmaz. İnsanlık kendini kurtarır, her zamanki gibi, kurumlarıyla. Kodun yaptığı, o kurumların tutma gücünü çoğaltmaktır.
Ciltler
Civitas Eterna: Eşler Arası Devlet, ana eser; yazarın el yazması ve not defterlerinden derlendi. Önsöz, dört kısım, yirmi bölüm, dokunulmadan bırakılmış dört ham ara metin ve henüz yazılmamış on iki bölümlük bir ek, çünkü kitap bitmiş bir nesne değil, büyüyen bir yapı. Güncel taslağı oku (PDF)
Bozulamayan Söz, iki dilde yazılmış kısa kardeş cilt: kod olan kurumlar neden önemli, tek satır kod göstermeden. Türkçe (PDF) · İngilizce (PDF)
Beş cilt daha taslak hâlinde; her biri aynı makineyi tek bir alana taşıyor: barış ve taahhüt problemi, müştereklerin trajedisi, yapay zekâ çağında anayasa, yazılabilir demokrasi ve ücretli emeğin mimarisi.
Taslaklar yazıldıkça buradan yayımlanıyor ve taslak olarak yayımlanıyor. Bir yer yanlışsa, düzeltme iltifattan daha makbuldür: [email protected].